Hij is verslaafd. Al sinds 1992. Eerst was schaken zijn passie. Dat veranderde toen hij verhuisde. Naar Amsterdam. Twee vrienden namen hem mee naar een illegaal pokerhuis. Daar was tenminste geld te verdienen. Vanaf die dag was Tom Bottema (39) verkocht.
Hij droomt poker. Letterlijk. Hij heeft nachtmerries over handen die misgaan. Na een avond pokeren denkt hij: wat kon beter, wat deed ik goed en wat fout? En overdag dwalen zijn gedachten af. Dan analyseert hij nogmaals het spel van begin tot eind.
Pokeren is voor hem een dwangvoorstelling. En dat is waarschijnlijk ook één van de redenen dat hij enkele jaren geleden werd ontslagen. Hij had tien jaar een vaste baan als redacteur. Toen de NOS ging reorganiseren, vloog Bottema er als één van de eersten uit. Hij was naar eigen zeggen geen gemakkelijke collega. Maar hij was bovenal niet gemotiveerd. Overdag zat hij vermoeid op het werk omdat hij ’s nachts had zitten pokeren, in het casino of achter de computer thuis. Als hij geld had verloren was hij ongelukkig, als hij geld had gewonnen eigenlijk ook. Dan dacht hij: wat doe ik hier? Wat jullie in een maand verdienen, dat verdien ik op een avond.
Bottema houdt slecht bij hoeveel hij precies verdient met poker. Een vriend had het vorig jaar in een spreadsheet gezet. 60.000 euro was het totaal. Drie tot vier keer per week zit Bottema in het Holland Casino Amsterdam. De rest van de dagen speelt hij op internet. Over het gewonnen geld hoeft geen belasting betaald te worden. Maar Bottema wint niet altijd. Begin dit jaar verloor hij 18.000 euro. Hij leent geregeld geld bij vrienden. Het is vaak voorgekomen dat hij bijna bankroet was.
Op dagen dat hij verliest, heeft hij stress. Pokeren heeft grote invloed op wie je bent, zegt hij. Het maakt andere dingen in het leven minder belangrijk. Je aandacht is bij het pokeren. En het geld. Het is een obsessie.
Vorig jaar ging zijn vrouw bij hem weg. Na een relatie van tien jaar. Ze hebben twee kinderen. De bedragen die hij verloor, het onregelmatige en onzekere leven, dat leverde spanningen op. Nachten achter elkaar zat hij tot zeven uur ’s ochtends achter de pc te pokeren, tot de kinderen kwamen voor het ontbijt. Zij kon het niet meer aan.
Bottema noemt zichzelf een egoïst en een parasiet. Alles draait om hem en om het spel. En hij zuigt mensen leeg. Hij draagt niet bij aan de welvaart van de maatschappij. Het is misschien niet leuk, zegt hij, maar het is wel de waarheid. Hij heeft nooit een poging gedaan hulp te zoeken voor zijn verslaving. Hij heeft voor niets anders dezelfde passie.
Als je goed kan pokeren, kun je geld verdienen. Maar ook als je slecht bent, kun je een enkele keer winnen. Door geluk. En dat maakt poker spannend. En ongrijpbaar. Het draait om de juiste kaarten en het denkwerk. Je moet inschatten wat de andere spelers in hun handen hebben. Je moet beredeneren waarom mensen bepaalde acties uitvoeren. Maar pokeren is meer dan behendigheid, het is ook gokken. Gokken dat die ander geen goede kaarten heeft of juist wel. Gokken dat die ander bluft of juist niet.
En gedrag, alles draait om gedrag aan de pokertafel. Bottema houdt tijdens het spel zijn tegenspelers goed in de gaten. Hij kijkt naar hun lichaamstaal. Dat zegt meer dan de uitdrukking op het gezicht, zegt hij. Mensen zitten er onderuit gezakt bij. Ze gapen, doen ongeïnteresseerd, maar dat is allemaal tactiek. Iedereen wil elkaar erin luizen. Je moet bluffen en overtuigen. Het is heel sexy als je de ander te slim af bent én daarmee veel geld kan verdienen.
Mensen liegen vaak in het dagelijks leven, zegt Bottema: tegen hun partner, baas of moeder – en dat gaat ze makkelijk af. Maar onder hoogspanning blijken veel spelers aan de pokertafel slechte acteurs. Als ze goede kaarten hebben, doen ze alsof ze er slecht voor staan. En omgekeerd. Bottema vindt zichzelf óók een slecht acteur. Dus probeert hij zichzelf te blijven. Als hij goede kaarten heeft, laat hij dat blijken. Het is aan de ander om in te schatten hoe goed zijn kaarten zijn.
Pokeren is een spel van grote risico’s. Een maandsalaris op tafel leggen, daar is lef voor nodig. Het kaartspel brengt daardoor alle emoties die een mens kent naar boven: angst, hebzucht, dapperheid, blijdschap, trots, opluchting, schaamte, stress, verdriet. Pokeren, dat doet wat met je.
En pokeren brengt mensen uit hun evenwicht. En als het mensen té veel uit balans brengt, gaat het fout. Ze nemen te grote risico’s en zetten alles in. Meestal verliezen ze. Zelf speelt Bottema met discipline. Hij speelt alleen als hij écht goede kaarten heeft. Vanavond wint hij 350 euro in een half uur. Hij verlaat de speelruimte van het casino met een goed humeur. Ik hoef niet door te spelen, zegt hij, dat kan morgen, overmorgen en de dag daarna ook nog. Voor nu geniet hij van de overwinning én van de kick.
Bron: NRC.nl